Blogoverzicht

oktober 2017
23 oktober - Boeuf Bourguignon, een legendarische stoofpot
augustus 2017
31 augustus - September, wijnmaand
juli 2017
21 juli - Spaanse invasie in mooiste Franse vestingstad
mei 2017
22 mei - Villefranche-de-Rouergue: de mooiste markt van Frankrijk
maart 2017
30 maart - Rocamadour, gebouwd op ‘vrome leugens’
februari 2017
24 februari - De wijnbranders van Cognac
januari 2017
31 januari - De dame van de Haute-Savoie
09 januari - Op de eetmarkt in Montignac
december 2016
21 december - Wat eten we met de kerst?
08 december - Guédelon
05 december - Oudste wijngaarden van Frankrijk – AOP Gaillac
01 december - Een fantastische plek in de Cevennen!
november 2016
15 november - Op zijn dorps
oktober 2016
17 oktober - Jazeker, de apotheker!
07 oktober - Kaas

Home >> Blog >> De wijnbranders van Cognac

De wijnbranders van Cognac

24 februari 2017

Door Ton Hilderink | Teksten uit Frankrijk

 

Op weg naar de Atlantische kust, besluiten we ruim voor lunchtijd te stoppen in Cognac. Ik verwacht een stad van pracht en praal. De beroemdste en meest geëxporteerde eau de vie van Frankrijk komt er immers vandaan. Maar de kleine stad bleef bescheiden. De sfeer is aangenaam vriendelijk, het oude, middeleeuwse centrum is klein, maar bezienswaardig. We kunnen gemakkelijk en gratis de auto kwijt en het is een kleine wandeling naar het Musée des arts du cognac, dichtbij de kade van de kalm stromende Charente, waar we grote namen tegenkomen als Martell en Hennessy.

In het sympathieke museum wordt me duidelijk dat cognac van oorsprong minder Frans is dan ik altijd aannam. De goudgele godendrank vloeide voort uit de Hollandse handelsgeest. In de 17de eeuw, toen Holland nog heerste over de zeeën, zakten kooplui de rivier de Charente af om te handelen in het ‘witte goud’ van de streek: zout dat in die tijd veel waard was. Voor de terugreis werd bij plaatselijke producenten wijn ingeslagen. Niemand gaat graag met lege handen naar huis. Kooplieden nog het minst. Eenmaal thuis, bleek de wijn minder smakelijk dan in de Franse taveernes. De lange reis en het deinen van het schip deden de kwaliteit geen goed.

Van brandewijn tot cognac

Wie als eerste op het idee kwam is onbekend, maar de Hollandse handelaren wisten de wijnboeren van de Charente ertoe aan te zetten druiven te gaan telen die geschikt waren om ‘brandewijn’ van te maken, volgens het in Holland beproefde distilleerproces. Eerste probeersels vielen goed in de smaak, niet alleen bij de Hollanders, vooral ook bij de alom aanwezige Engelsen, die cognac aanduiden als ‘brandy’, wat naar het Nederlandse woord brandewijn is terug te voeren. Zo ontstond stap voor stap de cognaccultuur, die zijn unieke karakter dankt aan de ‘uitvinding’ om niet één, maar twee keer te distilleren. De Hollandse kooplui sloegen twee vliegen in één klap: de cognac was tijdens de thuisreis niet aan bederf onderhevig en kon in veel kleinere hoeveelheden worden getransporteerd. En de smaak sloeg zo aan, dat er grif voor werd betaald.

Cognac groeide uit tot wereldhit en geniet sinds 1900 naamsbescherming. De grote jongens Martell en Hennessy zijn nog steeds significant aanwezig, maar het aardige is dat je in de Charente en Charente-Maritime tientallen kleine namen tegenkomt waar je nog nooit van hebt gehoord. Bij veel wijnboeren kun je de eigen cognac aan huis kopen. Maar pas op, want dat zijn niet bij voorbaat ‘koopjes’ en als je eenmaal binnen bent en hebt geproefd, vind ik het persoonlijk lastig om weer met lege handen te vertrekken. Dat staat ook weer zo ‘Hollands’.

Een lucratief statussymbool

Cognac is in het buitenland populairder dan in Frankrijk zelf. Dat is altijd zo geweest. Met name in Engeland en de Verenigde Staten is cognac een statussymbool. J.R. Ewing, uit de Amerikaanse serie Dallas, dronk graag bourbon, maar schonk, als er iets te vieren was of als hij belangrijke gasten ontving, Franse cognac. Er is zelfs een cognac naar hem vernoemd. De VS vormen de belangrijkste exportmarkt voor de producenten uit de Charente. Jaarlijks steken ruim 65 miljoen flessen de Atlantische Oceaan over van het totaal van 165 miljoen uitgevoerde flessen die een voorname bijdrage leveren aan het bruto nationaal product van de republiek.

Voor wij onze reis naar de Atlantische Oceaan voortzetten, na het informatieve museumbezoek, leggen we het knorren der magen het zwijgen op met een eenvoudig middagmaal in bar-brasserie Le Garage in de Rue de l’Isle d’Or. Daar zit óók al een Hollands tintje aan, aan die naam. Maar dat is dan ook alles. Geen fratsen, geen sterallures, maar eerlijk eten en een vriendelijke, zij het wat trage bediening. Wat we bestellen voor bij de koffie laat zich raden. Het blijft bij één glaasje, want het is nog een stukje rijden langs de wijngaarden van de Charente.

 

Meer verhalen van Ton Hilderink vind je op Teksten uit Frankrijk

Cookie-instellingen

Cookies zijn kleine tekstbestandjes die door je browser worden opgeslagen op je computer, smartphone of tablet om de website of app goed te laten werken en gebruiksvriendelijker te maken of om ons inzicht te geven in het gebruik van de website of app zodat we deze nog beter kunnen afstemmen op de wensen van onze bezoekers.

Privacy & Cookie Policy | Sluiten
Instellingen

Wij gebruiken cookies om uw gebruikerservaring te verbeteren. Meer informatie

Wij gebruiken cookies om het gebruik van deze website te vergemakkelijken. U kunt deze cookies uitzetten via uw browser, maar dit kan het functioneren van onze website negatief beïnvloeden.

Sluit